Ayıları vurmak çözüm değil

Türkiye’de koruma altında olan ayıların Çevre ve Orman Bakanlığı’nın izni ile yıllar sonra av turizmi kapsamında ava açılması Doğa Derneği uzmanlarınca ayı kaynaklı zararların çözümü olarak görülmüyor. Avcılık, bozayı kaynaklı sorunların çözümünde etkili olmadığı gibi, tersine, bölge insanları ile ayılar arasındaki çatışmayı daha da artırabilir.

Ülkemizde bozayı kaynaklı sorunlar nedeniyle bozayı-insan çatışması yaşanmakta, Bozayıların arı kovanları ve tarım ürünlerine verdiği zarar özellikle Kastamonu ve Artvin illerimizde sorun olarak dile getirilmektedir. Son yıllarda bozayılarla ilgili vatandaşların şikayetlerinin artması, ülkemizdeki bozayı popülasyonunun arttığı anlamında yorumlanmamalıdır. Resmi olarak yıllardır koruma altında olan bozayılar, Türkiye’nin değişik yerlerinde yasak olsa da ayı zararlarını önlemek amacıyla vatandaşlarca avlanmakta ve bu durum popülasyon üzerinde olumsuz bir etki oluşturmaktadır.

Vurmak ayı insan çatışmasını daha çok artıracak

Ayıların av turizmi kapsamında avlanması, ayıların insanlara ve tarım ürünlerine verdiği zarar için çözüm değildir. Zarar veren bireyler daha çok genç erkekler ve yavrulu dişilerdir. Fakat rekreasyonel avcılıkta esas olan yetişkin erkeklerin avlanmasıdır. Avlanan yetişkin erkek ayıların boşalttığı yaşam alanlarına yavrulu dişiler ve genç erkekler yerleşecektir. Buraya yerleşen bireyler o bölgedeki ayı zararların artmasına sebep olabilir. Dolayısıyla rekreasyonel avcılık bozayı kaynaklı sorunların çözümünde etkili olmadığı gibi tersine mevcut durumun kötüleşmesine de neden olabilir.

8 yıldır Türkiye ayıları üzerinde çalışmalar yapan Doğa Derneği Memeli Araştırmaları Koordinatörü Emre Can konu ile ilgili yaptığı açıklamada “Bozayı kaynaklı sorunların çözümü için vatandaşların uygun koruma tedbirlerini almaları en önemli konudur. Çevre ve Orman Bakanlığı’nın ve illerde Valiliklerin vatandaşlarımızı bu konuda platform ve elektrikli çit kullanımı gibi uygun tedbirleri almaları için önce teşvik etmeleri, sonrada finansal olarak desteklemeleri ile sorunlar büyük oranda çözülebilir. Ayrıca, Doğu Karadeniz bölgesinde belirlenecek alanlarda habitat restorasyonu çalışmaları yapılarak, bugüne kadar tahrip edilen bozayı habitatları iyileştirilmelidir. Devlet kurumları gerekli yasal altlığı oluşturarak vatandaşların uygun koruma tedbirlerini almasını sağlamalıdır. Uygun tedbirleri almasına rağmen bozayılardan zarar gören vatandaşların zararlarını tazmin etme için bir sigorta sistemi oluşturulmalıdır” dedi.

Son yıllarda bozayı kaynaklı sorunların giderilmesi konusunda çalışan ve bu konuya dikkat çeken Doğa Derneği, “Bozayı Kaynaklı Sorunların Çözümü Projesi”nin uygulama alanını genişleterek sadece Rize ve Artvin değil, tüm Karadeniz bölgesinde bu konudaki çalışmalarına devam edecektir. Doğa Derneği bu konuda Çevre ve Orman Bakanlığı ve diğer ilgili kurumlarla her türlü işbirliğine hazırdır.